Zweefvliegtuigen zag je ongetwijfeld al op televisie over besneeuwde bergtoppen scheren, rakelings langs zonovergoten bergflanken, sierlijk tussen witte wolken duiken op een oneindig blauwe' -achtergrond. Precies daarvoor doen ze het : voor al die brute schoonheid die voor hun ogen defileert,..... en niet één die eraan went.

Zweefvliegen is een combinatie van techniek, wetenschap en natuur. Het is milieuvriendelijke hightech bij uitstek : geen milieuvervuiling, het toestel haalt zijn kracht uit de wind en onzichtbare luchtmassa's die wij thermiek noemen. Automatismen zijn uit den boze. 'Veel, zoniet alles, is een kwestie van aanvoelen, taktiek en doorzicht, wil je zonder brokken tussen de luchtmassa's laveren en vermijden dat je door neerwaartse luchtstromingen weerloos naar beneden wordt gedrukt.

Ervaring: Een belangrijk sleutelwoord is ervaring. Ook al moeten alle beginnende piloten dikke meteorologische, navigatorische handboeken en andere handleidingen bestuderen, ervaring begint waar de theorie eindigt. Dat wil zeggen: wanneer u voor het eerst in een toestel stapt met begeleider.
De meeste piloten zijn alles behalve professionelen. Ze moeten liefst wel iets in hun bloed hebben van een ontdekkingsreiziger en een levensgenieter tegelijk. En ze moeten bovenal de grenzen van hun mogelijkheden kennen. Zweefvliegen is uiteraard een teamsport. Dit is geen sport voor waaghalzen of helden: gezond verstand, een goede fysieke conditie, een scherpe geest en een grote dosis nieuwsgierigheid zijn erg belangrijke eigenschappen.

Film: Zweefvliegen in actie (wmv-formaat)  met dank aan afm millegem

Leren vliegen is overigens een stuk makkelijker dan leren tennissen of skiën, maar het kan niettemin geestelijk en fysiek een uitputtende bezigheid zijn. Piloot en passagier hebben de stuurknuppel tussen de benen, en aan de voeten bevinden zich de stuurpedalen. Het instrumentenbord bestaat uit een soms indrukwekkende verzameling geheimzinnige hendels, knopjes en wijzerplaatjes zoals: een hoogtemeter die de hoogte aanduidt, variometer die het stijgen en het dalen aantoont, kompas, snelheidsmeter, enz ...

Je leert instrumenten lezen, de hemel kennen en de tekenen waarnemen van stijgende luchtmassa's, gevolg van temperatuurverschillen aan de grond. Warme luchtlagen zijn bijvoorbeeld herkenbaar aan vlokkige cumuluswolkjes of aan de bodemgesteldheid: een graanveld, een groepje huizen met dakpannen, fabrieken, een heide, een zandvlakte, maar ook geasfalteerde parkings absorberen de zonnewarmte en kaatsen die terug in de vorm van warme luchtzuilen die tot hogere luchtlagen lopen.
Sommige zijn zo sterk dat zij bij wijze van spreken stenen zouden kunnen opzuigen. In deze luchtzuilen wordt er dan spiraalsgewijs geklommen. Andere zijn minder krachtig en dan gaat het stijgen ook trager.

Lange afstandsvluchten: lange afstandsvluchten zijn nog heel andere koek. Daarvoor moet de zweefvlieger gebruik maken van luchtgolven die soms honderden kilometers lang zijn. Hij surft als het ware op een onzichtbare deining, die ontstaat uit het contact van de wind in hoge en lage luchtlagen. Men kan dit ook merken aan een lange rij stapelwolkjes achter elkaar. Die golven maken soms verbazende tochten mogelijk. Zo kan men afstanden vliegen van 100 tot 500 kilometer en meer. Het lange-afstandsrecord bedraagt meer danr 2000 kilometer en een Engelse piloot bereikte ooit een hoogte van 12000 meter.